زمینه ها و زمانه ها -  فرنگیس حبیبی

دلایل افزایش نارضایتی ها و اعتراضات در ایران

میز گرد رادیوئی با شرکت آقایان ماشاالله شمس الواعظین، امیر محبیان و محمد سیف زاده

رادیوی بین المللی فرانسه

 

برخورد نیروهای انتظامی با زنان بر سر مسئلۀ حجاب.
(عکس : رویترز)

 

شاید کمتر زمانی در دو دهۀ اخیر در ایران اخبار حاکی از نارضایتی و التهابات اجتماعی و سیاسی تا ان اندازه پرشمار و مککر بوده است. گرانی، بیکاری، فشار بر جوانان و دانشجویان، زنان و اقلیت های مذهبی از عوامل این نارضایتی ها هستند.

از حضور محمد سیف زاده، وکیل دعوی و عضو هیات مدیرۀ کانون مدافعان حقوق بشر، امیر محبییان، مدیر عامل خبرگزاری آریا و عضو شورای سردبیری روزنامۀ رسالت و ماشاءالله شمس الواعظین، سخنگوی انجمن دفاع از آزادی مطبوعات در پاریس بهره جستیم تا در میزگردی، گستره و نشدت این نارضایتی ها را برررسی کنیم و ببینیم این التهابات، جامعه را به کدام سو می برد و واکنش مقامات به آن چیست و پیامدهای این نارضایتی ها بر آرایش نیروهای سیاسی حاکم کدام است؟

 

ماشاالله شمس الواعظین

 

ماشاءالله شمس الواعظین معتقد است که در یکسال اخیر نارضایتی ها در دو کانون مهم متمرکز بوده اند. نخست در حوز ۀاقتصادی که گرانی بویژه گرانی مسکن بطو رباور نکردنی به مردم فشار آورده است، بخصوص در شهرها که 42 درصد جمعیت آن ها زیر خط فقر قرار دارد. او مسئول این وضعیت را بی کفایتی دولت نهم می داند که مقاماتش حتی بر سر نرخ تورم موجود با یکدیگر توافق ندارند.

 کانون دوم نارضایتی ها، از نظر سخنگوی انجمن دفاع از آزادی مطبوعات، عملکرد خشونت آمیز پلیس امنیت اجتماعی است که در خیابان ها با دست باز به بگیر و ببند جوانان مشغول شده است و پاسخگوی شکایات مردم نیست. از این گذشته، از نظر سنتی هم در سه دهۀ اخیر هیچگاه ایران دارای ثبات سیاسی و اجتماعی نبوده است و امواج پی در پی التهاب و بحران از انقلاب تاکنون از جامعۀ ایران عبود کرده است.

ماشاءالله شمس الواعظین یکی از علل ناکارآمدی دولت احمدی نژاد را عدم تجربۀ کاری در سطح ملی می داند و نمونۀ مدیر روزنامۀ کیهان، صفار هرندی را مشتی از خرواری می داند که می خواهد همان مشئی را که در روزنامۀ کیهان بکار می برد، در سطح فرهنگ کشور پیاده کند.

این روزنامه نگار پیشین، نگران وقوع یک فاجعۀ ملی و روی آوردن مردم به خشونت عریان و فروپاشی های سازه های اجتماعی است. او می گوید :" محمود احمدی نژاد باید کنار برود و دولتی حداقلی محصول انتخاب آزاد مردم جای او را بگیرد".

امیر محبیان معتقد است که باید تعریف وضعیتی از مفاهیم، مسئله اعتراض و بحران ارائه داد.

 

امیر محبیان، عضو حزب نواندیشان ایران اسلامی.

 

 مسئله در همۀ جوامع وجد دارد. اعتراض نشانۀ وجود مسئله است و در صورتیکه مسائل متراکم شوند و پاسخ مناسب نیابند، تبدیل به بحران می شوند.

او معتقد است که در حال حاضر بغیر از مسئلۀ گرانی و مشکلات اقتصادی، مسئلۀ تازه و مهم دیگری بروز نکرده است. او می گوید:" جامعه تا حدی به اعتراضات و حتی بحرانها عادت کرده است. مسائل و بحران ها، آستانۀ تحمل مردم را بالا می برد و همین مکانیسم بود که در زمان جنگ ایران و عراق، مردم را به دفاع از میهن واداشت".

او اذعان دارد که سیاست های اقتصادی دولت نهم از جمله در خصوص سود بانکی یا حذف رایانه که سیاستی جسورانه بوده است، برای مردم سخت هضم است، ولی درمیان دولتمردان نیز این سیاست ها مورد بحث است و دولت و مجلس در این خصوص اختلافاتی را بیان کرده اند.

 

سیف زاده

 

محمد سیف زاده می گوید:" نارضایتی همه جا هست ولی در ایران، چه قبل و چه بعد از انقلاب، پاسخ حکومت ها به نارضایتی ها سرکوب بوده است". او بر فقدان پایگاه حقوقی پلیس امنیت اجتماعی تأکید می کند و می گوید:" تجاوز به حریم خصوصی افراد جرم است و این در قانون اساسی ذکر شده است".

او معتقد است که در سی سال اخیرف نه قانون درستی وضع شده است و نه مجریان قانون کار خود را درست انجام داده اند. به عقیدۀ محمد سیف زاده، نسل جوانف نسل قبل از خود را که مسئول انقلاب بوده است، سرزنش می کند که چگونه هم خون دادید و هم آزادی خود را تسلیم کردید.

او معتقد است که حکومت ها نه نمایندۀ خدایند و نه نمایندۀ پیامبر و امام، بلکه حکومت ها نوکر مردمند و باید به آنها خدمت کنند...

 

گوش کنید 21 دقیقه 50 ثانیه